April 18, 2024

Секоја година, илјадници машки туристи ја посетуваат Света Гора . Жените можат да крстарат околу полуостровот и на тој начин да се приближат до монашката република среде Егејското Море, до која им е забранет пристапот. Постои легенда за тоа зошто е тоа така, и нешто „посекуларно“ објаснување.

Света Гора е еден од најголемите центри на православниот свет. Се наоѓа на полуостровот Халкидики во северна Грција, на најисточниот од трите полуострови – Атос. Денеска е седиште на 20 православни манастири и многу други помали монашки општини и ќелии населени со пустиници кои не сакаат никаков контакт со современиот свет и го посветуваат својот живот на молитва.

Атос е автономна држава под грчки суверенитет. На Света Гора смеат да живеат само монасите, а оние кои ја посетуваат мора да имаат посебна дозвола за тоа. Во моментов на полуостровот живеат околу 2.000 монаси. Духовно, Света Гора е под директна јурисдикција на Цариградскиот Вселенски Патријарх. Сите луѓе кои живеат овде, откако ќе се замонашат, без никакви формалности стануваат грчки државјани.

Зошто Света Гора е забранета за жени? Денес навистина постои само легенда за тоа зошто Света Гора е забранета за жени . Според неа, Богородица еднаш отпловила таму со светиот апостол Јован на Кипар кога настанала голема бура. Тоа ги принудило да дојдат токму на Атос, во близина на денешното пристаниште на манастирот Ивирон.

И женските животни не смеат на полуостровот? Наводно, забраната го надминува човечкиот свет, па затоа е забрането и присуството на женски домашни животни на Света Гора . Има само два исклучоци – мачки (кои ловат глувци и на тој начин чуваат храна, но и древни списи што се наоѓаат во манастирската архива) и кокошки (кои несат јајца чии жолчки се користат за правење бои што се користат во иконописот).

Богородица излегла на брегот и воодушевена од убавината благословила и го замолила Исус да и го даде полуостровот. Тогаш се слушна глас: „ Ова место нека биде твое наследство и твоја градина, рај и рај на спасението за оние што бараат спасение “.

Од тој момент, Светата Гора е посветена на Богородица и затоа таму не е дозволен пристап до други жени.
Нешто попрозаичното објаснување вели дека Света Гора е место каде што живеат само машки монаси и дека на жените им е забранет пристапот за да не ги искушуваат и да ги пренасочат мислите кон нивните мисии. На пример, присуството на овчари се толерирало на полуостровот до 11 век, а потоа Вселенскиот патријарх строго го забранил нивното присуство

Причина? Пастирките често знаеле да ги испровоцираат и вознемируваат монасите, па се случувало манастирите да губат монаси поради тоа.

Малку историја и многу легенди. Во претхристијанско време, Атос всушност бил познат по своите политеистички храмови, а особено познат бил храмот на Зевс Мунјобија на самиот врв на планината. Населението исто така живеело околу овие места за богослужба, но кога и зошто биле раселени не е многу јасно.

Легендата вели дека во моментот кога Богородица стапнала на брегот, паднале сите пагански храмови, вклучувајќи го и храмот на Зевс . Гледајќи го тоа, жителите на Атос го прифатиле христијанството и го изградиле дрвениот манастир на Свети Климент на местото на храмот на Зевс.

Затвор за непочитување на забраната! До почетокот на 20 век, на Света Гора можеше да се оди преку копното кај Проблака, кое го поврзува полуостровот со копното.
Меѓутоа, откако некои жени почнаа да го користат овој пат за да се прикрадат на Света Гора, грчките власти подигнаа висока ограда на местото и строго забранија пешаци, без разлика на полот. Казната за непочитување на оваа наредба е една година затвор!

Историчарите сметаат дека тоа што арапските пирати се „главни виновници“ за раселувањето на населението од ова место. Тие ги тероризираа приморските градови на Халкидики, па луѓето побегнаа од Атон, оставајќи само неколку сиромашни пустиници кои пиратите не ги допреа бидејќи немаа што да ограбат.
Науката вели дека само од VII век има запишани траги од Света Гора, која потоа станала прибежиште за монасите бегалци кои се повлекле пред исламските освојувачи.

Света Гора формално е основана како манастирска општина во 963 година, кога монахот Атанасиј го основал манастирот Голема Лавра, денес најголемиот и најважен од 20-те манастири . Манастирот ја уживал заштитата на византиските императори.

Српскиот Хиландар е единствен меѓу манастирите на Света Гора затоа што, според легендата, Богородица му дозволила на цар Душан да ја донесе својата сопруга царицата Јелена и на тој начин да ја избегне чумата. Но, од почит кон светицата, царицата всушност останала во Хиландарското пристаниште Хрусија, а на копно ја носеле на носилки за да не стапне на земја и да не го прекрши законот .

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *